Wat is de ideale premie voor uw groepsverzekering?

Te veel afdragen aan uw groepsverzekering kan ertoe leiden dat u de premies niet langer fiscaal kunt aftrekken. Te weinig betekent dan weer dat u een te klein pensioenkapitaal opbouwt. De gulden middenweg vergt geduldig rekenwerk en tussentijdse bijsturingen.

Bij de aanleg van een extralegaal pensioen via een groepsverzekering doet u er goed aan een premie te betalen die zo hoog mogelijk is. Het doel is immers om een voldoende groot pensioenkapitaal op te bouwen, zonder de fiscale aftrekbaarheid van uw premies in het gedrang te brengen.

De scheidsrechter in deze evenwichtsoefening heet de ‘80%-regel’. Die bepaalt dat het totaal van de pensioentoekenningen, zowel wettelijke als extralegale, niet meer mag bedragen dan 80 procent van het laatste normale brutojaarsalaris. Gebeurt dat toch? Dan verliest u (en uw werkgever) het recht om de premies fiscaal in te brengen.

Weinig risico voor werknemers…

Voor het gros van de werknemers die hebben ingetekend op een groepsverzekering doet dit probleem zich niet voor. In het vaak gebruikte systeem van ‘vaste bijdragen’ bepaalt de werkgever de forfaitaire premie die geldig is voor een grote groep werknemers. Op basis van die vaste premies legt hij de te verzekeren prestaties vast (arbeidsongeschiktheid, hospitalisatieverzekering, kapitaal bij overlijden en kapitaal bij pensioen,..), uiteraard zonder de 80%-grens te overschrijden.

… minder vanzelfsprekend voor zelfstandigen

Anders gaat het bij groepsverzekeringen met ‘vaste prestaties’, cafetariaplannen of IPT’s (Individuele Pensioentoezeggingen) voor bedrijfsleiders. Die flexibele formules stellen een pensioenkapitaal of -rente als doel en bepalen op basis daarvan welke premie u moet betalen.

Mooi aan die keuzevrijheid is dat u een maximum aan pensioenkapitaal kunt nastreven. Maar de rekensom om bij dat doel te geraken kan ingewikkeld worden door het grote aantal onbekenden in de vergelijking. U weet immers nog niet precies hoeveel uw wettelijk pensioen zal bedragen. En evenmin weet u hoeveel u zal verdienen in het laatste jaar van uw loopbaan of hoe lang die loopbaan zal duren.

Omzettingscoëfficiënt

Voor de volgende formule moet u dus werken met een aantal schattingen.

Extralegale pensioenrente ≤ (0,8x S – W) x L/40
Waarbij S= laatste brutojaarsalaris, W= wettelijk pensioen en L= loopbaan in jaren

Voor het laatste brutosalaris nemen we het huidige jaarinkomen en de helft daarvan gebruiken we als het geschatte wettelijk pensioen. Als u op dit moment jaarlijks 50.000 euro bruto verdient, mag u 25.000 euro wettelijk pensioen verwachten. Gesteld dat u 40 jaar werkt, dan ligt de bovengrens voor uw extralegale – jaarlijkse - pensioenrente op

Extralegale pensioenrente ≤ (0,8*50.000 – 25.000) *40/40 = 15.000 euro.

Om te weten hoeveel kapitaal u daarvoor nodig heeft, moet u dat bedrag vermenigvuldigen met een zogenoemde ‘omzettingscoëfficiënt’.  De standaardcoëfficiënt is 11,3761, wat betekent dat u kapitaal van 170.641 euro mag sparen.

Laat u in het contract zetten dat u het pensioenkapitaal uitkeert in de vorm van een geïndexeerde en overdraagbare lijfrente – enkel voor gehuwden en samenwonenden? Dan wordt die verhoogd naar 16,1004, of een kapitaal van 241.506 euro.
Laat u het kapitaal uitkeren op uw 60ste in plaats van op 65? Dan stijgt de coëfficiënt naar 18,3749, ofte een kapitaal van 275.623 euro.

Winstdeelname

Ga ook na of de geschatte winstdeelname overeenstemt met de werkelijkheid. Aangezien u geen premies betaalt voor de winstdeelname, valt ze ook buiten het fiscaal toegelaten kapitaal. Het te financieren kapitaal daalt daardoor. Als u op een pensioenkapitaal van 100.000 euro een winst van 20.000 euro projecteert (20% is de winst die de fiscus forfaitair aanneemt), dan mag het kapitaal dat aangelegd wordt binnen de 80%-grens maximaal 80.000 euro bedragen. Ligt de werkelijke winst op pakweg 12.000 euro dan streeft u een kapitaal na dat 8.000 euro onder de maximumgrens ligt – en waarop u een hogere, fiscaal aftrekbare premie zou kunnen betalen.

Pas uw premies aan

Het is ook zinvol om premies op tijd en stond aan te aanpassen aan uw behoeftes.  Na verloop van tijd hoeft u misschien niet zo nodig een hoge dekking tegen overlijden (kinderen zijn het huis uit, huis is afbetaald,..) en ook de verzekering tegen arbeidsongeschiktheid mag wellicht omlaag, zodat u het gedeelte pensioen kunt aansterken. Het bijsturen van het contract (bv. de einddatum aanpassen) en het bijbetalen van premies, kan te allen tijde via de zogenaamde backservice.

Houd rekening met grondige controle vanaf 2013

De databank waarin alle gegevens zitten over de aanvullende pensioenen (SIGeDIS), zal vanaf 2013 ook operationeel worden voor de aanvullende pensioenen die zelfstandigen opbouwen of al hebben opgebouwd. De banken en verzekeraars hebben met het oog op de werking van de databank inmiddels alle informatie over extralegale pensioenen doorgegeven. Met deze databank beschikt de fiscus over een efficiënt wapen om te controleren of de 80%-regel wordt nageleefd. Een gewaarschuwd zelfstandige bedrijfsleider is er twee waard…